{"id":3358,"date":"1912-03-17T12:06:14","date_gmt":"1912-03-17T11:46:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/historie\/?p=3358"},"modified":"1912-03-17T12:06:14","modified_gmt":"1912-03-17T11:46:42","slug":"devoorpost","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/1912\/03\/17\/devoorpost\/","title":{"rendered":"De voorpost"},"content":{"rendered":"\n<p>Vader was socialist en zo kwamen er nogal eens meer of minder bekende personen b\u0133 ons aan huis. Jan Duys en Dirk Donia van de \u2018Voorpost\u2019 een destijds op zaterdag versch\u0133nend socialist\u00ecsch-democratisch weekblad voor de Zaanstreek. Onderwijzer Hartman te Zaandijk verzorgde de opmaak en oom Jacob Bakker colpolteerde met dit blad. Men kon hem zaterdagsavonds altijd vinden met een stapel &#8220;Voorposten\u2019 op de hoek van het Guispad en hij verkocht er heel wat.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-default\"><figure class=\"alignright size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/fotoos\/voorpost-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-12936\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Bij de oprichting van de Nederlandse vereniging van Fabrieksarbeiders, was vader redacteur van de Olieslager, orgaan van de Zaanse vereniging van olieslagers. Het lidmaatschap bedroeg een dubbeltje per week. Deze vereniging ging onder leiding van Klaas de Vries en Jaap Teer, die olieslager op de \u2018Poel\u2019 was, over naar de modernen. Op 1 januari 1906 was de moderne vakbeweging, het NVV in werking getreden. Dit was tot grote ergernis ven de vele aan de Zaan wonende leden van de revolut\u00econaire Vakbeweging; het Nationaal Arbeiders Secretariaat, die in deze streek nog al wat aanhang had onder de \u2018vr\u0133en\u2019. In die t\u0133d waren er nogal wat anarchisten, die tegen machtsvorming waren, dus ook tegen vakorganisatie, hoewel het vele \u2018vrijen\u2019 zelf niet erg duidel\u0133k was tot welke \u2018revolutionaire\u2019 groep ze behoorden.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Flinke aanpak<\/strong><br>Het NVV pakte de zaak flink aan, er was dan ook genoeg werk een de winkel. Lage lonen, geen enkele rechtspositie, een of twee vrije dagen per jaar. De Fabrieksarbeidersbond was nog te klein om een bezoldigde bestuurder aan te stellen. Roel Stenhuis was de door het NVV bezoldigde bestuurder en h\u0133 kwam naar de Zaan om de Fabrieksarbeidersbond op poten te zetten. Z\u0133n kantoor was in een z\u0133kamertje van ons huis, gevestigd. En ik wees hem eens de weg naar het postkantoor en toen gaf h\u0133 me een dubbeltje. Allemachtig, een dubbeltje. Dan zie ik in gedachten de vriendelijke, eerbiedwaardige dominee Smits b\u0133 ons in de kamer zitten, in jacquet en gestreepte broek met de hoge zijden hoed op z\u0133n knie. Alle dominees liepen zo op straat. Toen ik dominee Wethmar eens tegen kwam op de fiets, in colbertje en blootshoofds, dacht ik: \u2018Er is wel het \u00e9\u00e9n en ander veranderd. De in Wormerveer eertijds zo bekende dominee Britsel was wat stemmiger, maar zal langs de straat ook veel groeten gewisseld hebben. Iedereen kende hem.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Politie<\/strong><br>Zijlstra was de plaatselijke agent. Menigmaal liep hij door het dorp, vergezeld van een grote gele hond. Ik weet niet, waarvoor we meer respect hadden, voor de hond of voor de agent. Eens stond ik b\u0133 \u2018hoog water\u2019 bij een boompje, toen plotseling Zijlstra achter me stond. Zeg jochie, dat mag toch niet. Heb je een zakdoek bij je, vooruit veeg af en laat ik het niet weer zien.<\/p>\n\n\n\n<p>Bij \u2018binnenlandse\u2019 veldslagen van de zuiders tegen de noorders was de politie er als de kippen b\u0133. Enkele vechtersbazen gooiden dan hun stok weg om de benen te nemen. Koster was de r\u0133ksveldwachter en die had wel wat anders aan z\u0133n hoofd. Ik herinner me niet dat wij met hem in con\ufb02ict geweest z\u0133n. Dan had je nog vier nachtwachters, nl. Cees en Teun Molenaar, Ab Ratelband en Andries Fontein. Er was een wachthuisje te noorden de Ezelspadbrug.<\/p>\n\n\n\n<p>In de Eerste Wereldoorlog liepen we eens met een aantal jongens vanuit de \u2018Waakzaamheid\u2019 naar Wormerveer. Wegens de gasbesparing brandde tussen het eerste en laatste kwartier van \u2018Luna\u2019 geen lantaarn. Het was erg donker, maar toch geloof ik niet, dat wij liepen te zingen omdat we bang waren. Bij de meelmolen hoorden we ineens de stem van een nachtwacht. \u2018Manne, \u00eet is over tiene, gient nachtremoer h\u00e8. Maar een paar zeiden lachend, kerel, waar bemoei je je mee. De Wacht vond het toen maar geraden om door te lopen, kon in het donker toch geen proces-verbaal opmaken. Op een andere keer liepen we langs het hokkie. We hoorden ze praten met elkaar. \u2018Zelle we ze ders an \u2019t schrikke make\u2019, zei er \u00e9\u00e9n. We gooiden een steen tegen het hok en de klap was zo hard, dat ze daarbinnen de deur wel gegrendeld zullen hebben.<\/p>\n\n\n\n<p>Ja, gemoedelijker was het wel in die dagen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vader was socialist en zo kwamen er nogal eens meer of minder bekende personen b\u0133 ons aan huis. Jan Duys en Dirk Donia van de \u2018Voorpost\u2019 een destijds op zaterdag versch\u0133nend socialist\u00ecsch-democratisch weekblad voor de Zaanstreek. Onderwijzer Hartman te Zaandijk verzorgde de opmaak en oom Jacob Bakker colpolteerde met dit blad. Men kon hem zaterdagsavonds [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-3358","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-jan-de-vries"],"aioseo_notices":[],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"HVKZ","author_link":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/author\/elementor\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Vader was socialist en zo kwamen er nogal eens meer of minder bekende personen b\u0133 ons aan huis. Jan Duys en Dirk Donia van de \u2018Voorpost\u2019 een destijds op zaterdag versch\u0133nend socialist\u00ecsch-democratisch weekblad voor de Zaanstreek. Onderwijzer Hartman te Zaandijk verzorgde de opmaak en oom Jacob Bakker colpolteerde met dit blad. Men kon hem zaterdagsavonds&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3358","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3358"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3358\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3358"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3358"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historischeverenigingkoogzaandijk.nl\/elementor\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3358"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}